Coi lợi tuồng MẠNH LỆ QUÂN

Bối cảnh diễn ra một đời trước của nàng Hoàng Phủ Phi Giao trong tuồng Xử án Phi Giao . Mạnh Lệ Quân chánh là mẹ của Phi Giao.

Mạnh Lệ Quân thông minh, tuy là con gái nhưng kinh thi, bách gia chư tử đều thuộc, tinh thông y thuật, cầm, kì, thi, hoạ. Cô không khoái chuyện thêu thùa mà chỉ thích cải nam trang ra ngoài chơi. Mạnh Lệ Quân và Hoàng Phủ Thiếu Hoa đã được đính ước với nhau từ nhỏ.

Trong vùng có cha con Lưu Khuê Bích cũng đê mê nhan sắc Mạnh Lệ Quân nên đem sính lễ tới đòi cưới. Gia đình họ Mạnh khó xử đành mở cuộc thi bắn cung kén rể. Cuối cùng Hoàng Phủ Thiếu Hoa thắng cuộc. Lương Khuê Bích uất ức bày mưu hại Thiếu Hoa nhưng may mắn chàng được Lưu Yến Ngọc, em gái cùng cha khác mẹ của Lương Khuê Bích cứu. Từ đó Lương Yến Ngọc đem lòng yêu Thiếu Hoa.

Sau khi “Xạ bào tuyển phu” giữa Hoàng Phủ Thiếu Hoa và Lưu Khuê Bích, Mạnh Lệ Quân coi như mình đã là vợ của Hoàng Phủ Thiếu Hoa. Nhưng vì oan án Hoàng Phủ Kính giữa sa trường đầu giặc, gia đình Hoàng Phủ bị tội, vua truyền bắt hết cả nhà. Thiếu Hoa vì muốn giải oan cho cha nên bỏ trốn và đổi tên là Vương Thiếu Phủ. Lưu Thái Sư tâu xin vua tứ hôn Mạnh Lệ Quân cho Lưu Khuê Bích. Mạnh Lệ Quân nửa đêm bỏ trốn và đưa con gái của Nhũ mẫu là Tô Yến Tuyết vào thay thế, Tô Yến Tuyết cũng một lòng chung thủy với Thiếu Hoa nên nhảy xuống hồ sâu tự vận.

Mạnh Lệ Quân đổi tên là Lệ Quân Ngọc tự Minh Đường đi ứng thí, đỗ Trạng Nguyên và được phong làm Thừa Tướng. Vương Thiếu Phủ đỗ Võ Trạng lãnh binh dẹp giặc cứu nước giải oan cho cha, về triều phục mệnh, được phong tước Đông Bình Vương.

Và rồi… sự mạo nhận, tội khi quân của Mạnh Lệ Quân và Hoàng Phủ Thiếu Hoa được vua tha thứ và tứ hôn cho họ sum hiệp. Đây, đúng là Duyên Tái Sanh.


 

Tuồng mình giới thiệu coi sau đây là Tái Sanh Duyên hay Mạnh Lệ Quận của hãng dĩa Việt Nam (soạn giả Loan Thảo) với dàn nghệ sĩ Lệ Thủy (Mạnh Lệ Quân), Minh Vương (Hoàng Phủ Thiếu Hoa), Thanh Bạch (Hoàng Phủ Kính), Thanh Thanh Hoa (Hoàng Phủ Trưởng Hoa), Thanh Kim Huệ (Tô Yến Tuyết), Dũng Thanh Lâm (Lưu Khuê Bích), Thanh Tuấn (Nguyên Thành Tôn), Tám Vân, Văn Chung, Phi Thoàng, Bích Hạnh, Hồng Nga.

Trong tuồng này, thích nhứt có lẽ là nghệ sĩ Thanh Tuấn trong vai Vua Nguyên Thành Tôn và Trưởng hoa hoàng Hậu của Thanh Thanh Hoa. Cái hay của nghệ sĩ Thanh Tuấn là chỉ cần qua giọng ca trầm ấm, nhấn nhá đúng chỗ, đã diễn tả được chất đa tình, lãng mạn của một ông vua trẻ nhưng không kém phần sang trọng, quyền uy: “Ôi nhìn vẻ e dè sợ hãi, ta cứ ngỡ là cánh hoa xuân ngại ngùng trước cơn gió lạ. Trong giây phút ta chợt quên đi tất cả, quên cả ngôi cao quên đi lộc cả, mà ngỡ rằng quả nhân là người khách lạ vừa lạc bước đến non tiên. Giữa ngàn hoa đua nở. Mà khanh là một vì tiên nữ. Đẹp như chúa tể loài hoa, ôi sắc hương bá mị thiên kiều. Cho trẫm ngẩn ngơ cả tâm hồn, một lần đối diện với thần tiên”.

Rồi từ hăm hở, vui vẻ đùa cợt nhà vua chuyển sang… kể khổ: “Dẫu ta một đấng quân vương ngự trị trên chín từng ngôi báu, nhưng vẫn là con người có trái tim, có tình cảm, vẫn thấy nhớ thấy thương, thấy lòng rung động bởi một giai nhân sắc nước hương… trời. Là một vì vua cao quý hơn đời, lắm khi ta thấy không bằng một tên dân cùng đinh nghèo khổ sống âm thầm nơi thôn dã đìu hiu. Luật lệ triều đình, địa vị một quân vương đã làm cho ta yêu mà nghẹn lời không được nói. Không lẽ khanh không thấy lòng xúc động trước tấm chân tình của một đấng quân vương…”
Mời thưởng thức.
https://www.youtube.com/watch?v=ztab9SLv6ml

Coi lợi tuồng XỬ ÁN PHI GIAO

Không hiểu sao trong đầu mình lại nhớ mình đã viết một bài về tuồng Mạnh Lệ Quân, nhưng lục lợi thì không thấy. “Xử Án Phi Giao” có thể coi là tuồng “Mạnh Lệ Quân” phần hai, với sự xuất hiện của thế hệ sau của Mạnh Lệ Quân.

Tóm tắt như sau:

Mạnh Lệ Quân và Hoàng Phủ thiếu Hoa sau nhiều trắc trở thì cũng tới được với nhau đường đường chánh chánh. Họ hạnh phúc bên nhau cùng hai người thứ thiếp là Tô ÁnhTuyết và Lưu Yến Ngọc. Đoạn sau họ sanh được con cái đầy nhà:

Năm trai

1. Hoàng Phủ Triệu Câu – con Mạnh Lệ Quân
2. Hoàng Phủ Triệu Phượng – con Mạnh Lệ Quân
3. Hoàng Phủ Triệu Lân – con Lưu Yến Ngọc
4. Hoàng Phủ Triệu Tường – con Tô Ánh Tuyết
5. Hoàng Phủ Triệu Thụy- con Tô Ánh Tuyết

Và hai gái:

1. Hoàng Phủ Phi Giao – con Mạnh Lệ Quân
2. Hoàng Phủ Phi Loan – con Tô Ánh Tuyết

Từ nhỏ khi còn ở phủ Hoàng Phủ Phi Giao đã bộc lộ bản tính muốn cai trị cả thiên hạ, nàng thường mơ ước mình có thể giống như Võ Tắc Thiên nên thạo bức chân dung của Võ Mỹ Nương mà ngắm nhìn và tôn vinh. Thái Thượng Hoàng (từng say mê nhan sắc Mạnh Lệ Quân thời còn thiếu thời) của Minh triều muốn ẩn dật tu hành nên truyền ngôi lại cho con trai của ông là Anh Tôn lập tả hậu là Hùng Ngọc Dung con gái của Hùng Hữu Hạo cũng là chỗ thâm tình của Hoàng Phủ Thiếu Hoa, Thái Thượng Hoàng còn truyền thánh chỉ lập Phi Giao làm hữu hậu điều này càng làm cho Hoàng Phủ Thiếu Hoa lo sợ vì bản tính của Phi Giao nhưng cũng đành chấp nhận vì không thể nào kháng chỉ.

Từ khi Phi Giao nhập cung, Anh Tôn đã mê mẩn tâm hồn trước sắc đẹp của Phi Giao, Phi Giao vì muốn loại bỏ Hùng Ngọc Dung nên đã lập mưu sai Đồ Mang Hưng Phục và Thái giám Mã Thuận vu khống cho Hùng Hữu Hạo tội mưu phản. Anh Tôn nghe theo lời Phi Giao xử tội chết cả nhà Hùng Hữu Hạo, còn phần Ngọc Dung vì đang mang thai nên bị xử giam vào lãnh cung chờ ngày sanh nở và truyền lệnh cho Bình Bộ Thượng Thơ hạ sắc chỉ phong cho Phi Giao làm Chiêu Vương Hoàng Hậu được quyền nhiếp chính giữa triều đình.

Ngay lúc đem Hùng Hữu Hạo ra pháp trường thì cả nhà Hoàng Phủ đến giải cứu, Hoàng Phủ Thiếu Hoa quyết định lên thâm sơn tìm Thái Thượng Hoàng mời Ngài về trừng trị Phi Giao, Hùng Hữu Hạo cùng lên đường với Thiếu Hoa. Về phần Ngọc Dung sinh được Hoàng tử, Triệu Lân không ngại khó khăn đến lãnh cung mang Hoàng tử về gởi cho chị dâu của mình nuôi dưỡng, Phi Giao thấy mẹ cứ chống lại ý nàng nên dựa vào chức quyền đã truyền thánh chỉ phong toả cung giam Mẹ và Hoàng Thái Hậu. Hoàng Phủ Thiếu Hoa và Hùng Hữu Hạo sau một thời gian dài đã tìm được Thái Thượng Hoàng, ngài đồng ý trở về triều để xử tội. Triệu Lân sau 1 đêm trằn trọc tìm mưu kế truất phế Phi Giao thì từ tóc xanh trở nên đầu bạc, và đã tìm được kế vẹn toàn đưa Đồ Mang Hưng Phục lên làm vua nhằm tạo sự bất hòa sau đó thỉnh Thái Thượng Hoàng đăng điện để xử án. Hùng Ngọc Dung gặp lại Hoàng Tử sau nhiều năm xa cách mẫu tử tương phùng, Đồ Mang Hưng Phục và Mã Thuận bị xử tội chết, Anh Tôn đau khổ khi Thái Thượng Hoàng bắt buộc chính Anh Tôn phải hạ chỉ xử Phi Giao tội chết, Phi Giao bị xử bá đao trảm quyết nhưng vì bá quan văn võ quỳ xin tội nên Thái Thượng Hoàng giảm án xử Phi Giao tam ban triều điển, nhà Hoàng Phủ khóc tiễn con nhưng cũng đành phải chịu vì luật nước không thể nào chống lại.

Tuồng kết thúc với cảnh Phi Giao lên án xã hội đương trào nhiều điều bất công, tâm lý trọng nam khinh nữ vẫn còn nặng nề. Nàng chết trong chính vòng tay của những người yêu thương.

 

———–

Vở diễn Xử Án Phi Giao mình coi từ nhỏ hồi thời còn chiếu trên tivi đen trắng, ấn tượng miết với ánh mắt và giọng thoại chì chiết của Ngọc Huyền. Nên vừa rồi khi nghe tin tuồng được tái dựng hoành tráng với sự trở lợi của cặp đôi Kim Tử Long và Ngọc Huyền, mình không chần chừ gì để quyết định đi coi.

Cặp đôi nghệ sĩ vẫn phong độ như ngày nào, ca diễn đều hay. Vở diễn được đầu tư nghiêm túc, khán giả ủng hộ nhiệt tình. Thiết nghĩ người nghệ sĩ chỉ cần nhiêu đó 🙂